Έχω σχέση με κοπέλα με την οποία είμαστε τρίτα ξαδέλφια, γνωρίζω ότι επιτρέπεται ο γάμος, όταν όμως θα κάνουμε παιδιά θα υπάρχει πρόβλημα;

Γ.Μ., 28 ετών: Έχω σχέση με κοπέλα με την οποία είμαστε τρίτα ξαδέλφια, γνωρίζω ότι επιτρέπεται ο γάμος, όταν όμως θα κάνουμε παιδιά θα υπάρχει πρόβλημα;

Η σύναψη σεξουαλικών σχέσεων με συγγενείς πράγματι ενέχει κινδύνους αυξημένης εμφάνισης κληρονομικών νόσων για τους απογόνους τους, εξαιτίας της μακράν συχνότερης φαινοτυπικής έκφρασης υπολειπόμενων ή παθογόνων γονιδίων λόγω ενδογαμίας. Ας πάρουμε για παράδειγμα τη νόσο του Sandhoff. Εάν ένας άνδρας είναι φορέας του υπεύθυνου για την εκδήλωση της νόσου υπολειπόμενου γονιδίου, δεν νοσεί ο ίδιος. Αν κάνει παιδιά με μια γυναίκα που δεν είναι φορέας του γονιδίου – και αυτό είναι το συντριπτικά πιθανότερο – δεν υπάρχει πιθανότητα να νοσήσουν ούτε τα παιδιά του. Εάν όμως και η μητέρα είναι φορέας, τότε υπάρχει 1 στις 4 πιθανότητες το παιδί τους να γεννηθεί άρρωστο – θα είναι το ένα στα 360.000 βρέφη που πάσχει από αυτή τη σπάνια νόσο. Εάν όμως είναι τόσο σπάνια, πώς εξηγείται ότι εμφανίζεται στους Μαρωνίτες της Κύπρου με συχνότητα 1 προς 192 γεννήσεις; Διότι, στην προσπάθειά τους να διατηρήσουν την εθνική και θρησκευτική τους ταυτότητα, οι Κύπριοι Μαρωνίτες συνήθιζαν να επιλέγουν σύντροφο από τα μέλη της μικρής τους κοινότητας. Ένας κοινός πρόγονος-φορέας ήταν αρκετός, προκειμένου να καταστήσει σε μερικές γενιές συχνό ένα σπάνιο – υπό κανονικές συνθήκες – χαρακτηριστικό.

Ο μηχανισμός που περιγράφηκε παραπάνω, είναι ο ίδιος που θεμελιώνει και την αποφυγή των ερωτικών σχέσεων μεταξύ συγγενών. Στην περίπτωσή σας βέβαια δεν συντρέχουν λόγοι ανησυχίας. Ενώ οι επιπτώσεις της ενδογαμίας μπορεί να είναι σοβαρές για τους στενούς συγγενείς, ατονούν όσο ο βαθμός συγγένειας απισχναίνεται, με αποτέλεσμα να μην εγείρεται σοβαρό βιολογικό κώλυμα για σχέσεις μεταξύ συγγενών 6ου βαθμού (δεύτερα ξαδέλφια) και άνω. Στο πνεύμα σχετικοποίησης μάλιστα που επιτάσσουν τα σύγχρονα ερευνητικά προγράμματα, αναθεωρείται πλέον το ζήτημα ακόμη και για τα πρώτα ξαδέλφια, εφόσον οι κίνδυνοι που αντιμετωπίζουν είναι περίπου αντίστοιχοι με αυτούς που βαρύνουν μια γυναίκα που αποφασίζει να τεκνοποιήσει μετά τα σαράντα – και της οποίας την αυτοδιάθεση, σε αντίθεση με αυτή των πρώτων εξαδέλφων, δεν εμποδίζει ο νόμος.

Μακριά από αυτές τις αντεγκλήσεις, η συγγενική σχέση 8ου βαθμού με την οποία εσείς συνδέεστε με την τρίτη εξαδέλφη σας, είναι αρκετά μακρινή ώστε να σας προστατεύει σημαντικά από τις γενετικές επιπλοκές της ενδογαμίας. Εάν ευσταθούν μάλιστα πρόσφατες σχετικές έρευνες στην Ισλανδία – που συνιστούν ότι οι σχέσεις μεταξύ τρίτων και τέταρτων εξαδέλφων δίνουν περισσότερους απογόνους, και μάλιστα υγιείς, σε σχέση με το μέσο όρο του πληθυσμού – η μακρινή σας συγγένεια σας προικίζει και με πρόσθετη αναπαραγωγική επιτυχία (!). Συνεπώς, μην αγχώνεστε. Ένας τυπικός προγεννητικός έλεγχος, που συνίσταται για κάθε ζευγάρι που πρόκειται να αποκτήσει παιδί, είναι αρκετός.